Ana parayı, faiz türünü ve tarihleri girerek alacağınızın faizini dönem dönem hesaplayabilirsiniz. Aşağıda faiz türlerini ve hesaplamanın kurallarını özetledik.
Faiz Hesaplama
Bir alacağa iki tarih arasında işleyen kanuni faizi, ticari temerrüt (avans) faizini veya sözleşmede kararlaştırılan faizi, oranın değiştiği dönemleri ayrı ayrı göstererek hesaplar.
Sonuç
| Dönem | Gün | Yıllık oran | Faiz |
|---|
- Faiz basit faiz olarak, yıl 365 gün kabul edilerek ve başlangıç günü hariç, bitiş günü dahil sayılarak hesaplanır.
- Ticari temerrüt faizinde iki yöntem kullanılır: uygulamada çoğunlukla TCMB avans oranının değiştiği tarihler esas alınır; 3095 sayılı Kanun m. 2/2 ise önceki yılın 31 Aralık oranını, 30 Haziran oranı beş puan veya daha fazla farklıysa yılın ikinci yarısında bu oranı esas alır. Avans oranı kanuni faizden düşükse kanuni faiz uygulanır.
- Ticari temerrüt faizi yalnızca ticari işlerde ve alacaklı talep ederse uygulanır. Sözleşmede daha yüksek bir temerrüt faizi kararlaştırılmışsa o oran geçerlidir; ancak tüketici işlemlerinde ve bazı sözleşmelerde kanuni sınırlar vardır.
- Sonuç bilgilendirme amaçlı bir tahmindir; icra takibi ve dava için hesap uzmanı veya avukat kontrolü önerilir.
- Yasal faiz nedir?
- Taraflar oran kararlaştırmamışsa uygulanan, 3095 sayılı Kanun’a göre belirlenen faiz.
- Ticari faiz ne zaman uygulanır?
- Ticari işlerden doğan borçlarda; Merkez Bankası avans işlemleri faiz oranı esas alınır.
- Nasıl hesaplanır?
- Ana para × oran × gün sayısı / 365; oran değişen her dönem için ayrı ayrı.
Faiz türleri
- Yasal faiz: Ticari olmayan işlerde, sözleşmede oran yoksa uygulanır.
- Ticari (avans) faiz: Ticari işlerde temerrüt faizi olarak Merkez Bankası avans oranı uygulanabilir.
- Mevduat faizi: Kamulaştırma bedeli ve bazı işçilik alacakları gibi kanunda öngörülen hallerde, bankalarca uygulanan en yüksek mevduat faizi.
Temerrüt ve faiz başlangıcı
Faiz kural olarak borçlunun temerrüde düştüğü tarihten işlemeye başlar. Belirli vadeli borçlarda vadenin dolmasıyla, vadesiz borçlarda ise ihtarla temerrüt oluşur. Dava ya da icra takibinde talep edilen faiz türü ve başlangıç tarihi açıkça belirtilmelidir.
Sık sorulan sorular
Faize faiz yürütülebilir mi?
Kural olarak hayır. Bileşik faiz ancak kanunun izin verdiği hallerde, örneğin cari hesaplarda ve bankaların ticari kredilerinde uygulanabilir.
Sözleşmede yüksek faiz kararlaştırılabilir mi?
Sözleşmesel faiz, kanunda belirtilen sınırları aşamaz; aşan kısım geçersizdir.
Faiz oranları ne sıklıkla değişir?
Yasal faiz Cumhurbaşkanı Kararıyla, avans faizi Merkez Bankası kararıyla değişir; araçtaki oran tablosu her değişiklikte güncellenir.
Bu yazı, yayın ve güncelleme tarihindeki mevzuat ve kararlara göre genel bilgilendirme amacı taşır; hukuki görüş niteliğinde değildir. Somut durumunuz için bir avukata danışmanızı öneririz.
Hukuki inceleme: Av. Tamer Kulaçoğlu, Kurucu AvukatBüromuz 1993'ten bu yana aile hukuku, miras ve gayrimenkul uyuşmazlıklarında dava ve danışmanlık hizmeti veriyor.
Online Görüşme Planla