Kira Hukuku

Aidat ve Ortak Giderlerden Kim Sorumludur? Kiracı mı Ev Sahibi mi? (KMK 22)

Kulaçoğlu Hukuk Bürosu · Hukuki inceleme: Av. Tamer Kulaçoğlu
Yayın: 13 Nisan 2026 · Son güncelleme: 1 Kasım 2026 · 14 dk okuma
Aidat ve Ortak Giderlerden Kim Sorumludur? Kiracı mı Ev Sahibi mi? (KMK 22)

Apartman ve site aidatları, kiracı ile ev sahibi arasında en sık tartışılan konulardan biridir. Aidat ve ortak giderler, toplu yaşam alanlarında ortak yerlerin kullanımını ve binanın işletilmesini sağlayan harcamalardır. Olağan kullanıma ilişkin oldukları için kural olarak kiralananı fiilen kullanan kişi tarafından ödenir. Buna karşılık dış cephe yenileme, asansörün tamamen değiştirilmesi, çatı onarımı ve deprem güçlendirmesi gibi harcamalar olağan aidat kapsamında kalmaz; bunlar kural olarak malike aittir.

Bu yazıda konuyu iki ayrı ilişki üzerinden ele alıyoruz: yönetime karşı kimin sorumlu olduğu (Kat Mülkiyeti Kanunu m. 22) ve kira ilişkisinin içinde giderin kime ait olduğu (Türk Borçlar Kanunu ve kira sözleşmesi). Ayrıca aidat ödenmediğinde ev sahibinin ve kiracının başvurabileceği yolları, rücu ve mahsup imkanlarını ve uyuşmazlıkta izlenecek usulü anlatıyoruz.

Kısaca
Aidatı kim öder?
Olağan işletme giderlerini (temizlik, kapıcı, asansör bakımı, ortak elektrik, ısınma) kural olarak kiracı, büyük onarım ve yenileme giderlerini malik öder.
Yönetim kimden ister?
Malikten, kiracıdan veya ikisinden birlikte. Kiracının yönetime karşı sorumluluğu ödemekle yükümlü olduğu kira bedeliyle sınırlıdır ve ödediği tutarı kiradan düşer (KMK m. 22).
Kiracı ödemezse?
Sözleşmede aidat kiracıya yüklenmişse ev sahibi, konut ve çatılı işyerinde en az 30 gün süreli yazılı ihtarla sözleşmeyi feshedebilir (TBK m. 315).
Uyuşmazlıkta nereye gidilir?
Önce arabulucuya, sonra sulh hukuk mahkemesine.

İki ayrı ilişki: yönetime karşı ve kira ilişkisi içinde

Aidat sorusunun doğru cevaplanması için iki ilişkiyi birbirinden ayırmak gerekir.

Dış ilişkiYönetime karşı sorumlulukOrtak giderlerin asıl borçlusu kat malikidir (KMK m. 20). Kiracı, ödemekle yükümlü olduğu kira bedeliyle sınırlı olarak malikle birlikte müteselsilen sorumludur (KMK m. 22).
İç ilişkiKiracı ile ev sahibi arasındaGiderin kime ait olduğunu kira sözleşmesi, yerel adet ve kanunun kira hükümleri belirler. Kullanıma bağlı olağan giderler kiracıya, yapısal ve değer artırıcı giderler malike aittir.

Bu ayrımın pratik sonucu şudur: kira sözleşmesine “aidat kiracıya aittir” yazılması, malikin yönetime karşı sorumluluğunu ortadan kaldırmaz. Yönetim, kiracı ödemezse malikten tahsil eder; malik de ödediği tutarı kiracıdan ister. Tersine, yönetim kiracıdan malike ait bir gideri tahsil ederse kiracı bu tutarı malikten talep eder veya kiradan düşer.

Kat mülkiyetinde ortak giderlerin maliklere nasıl paylaştırıldığı, işletme projesi ve kanuni ipotek gibi konuları apartman ve site giderlerine katılma yükümlülüğü yazımızda ayrıntılı olarak anlattık. Bu yazı, kiracı ile ev sahibi arasındaki ilişkiye odaklanmaktadır.

Olağan giderler ve büyük onarım giderleri

Sorumluluğu belirleyen ölçüt giderin niteliğidir; “aidat” adıyla toplanan her kalem kiracıya ait sayılmaz. Gider günlük kullanımdan ve ortak hizmetlerin sürdürülmesinden doğuyorsa kiracıya, binanın yapısını korumaya, yenilemeye veya değerini artırmaya yönelikse malike aittir.

Bu ayrım kanundaki genel kurallarla da uyumludur. Kiraya veren kiralananı sözleşmede amaçlanan kullanıma elverişli tutmakla yükümlüdür (TBK m. 301). Kiracı ise olağan kullanım için gerekli temizlik ve bakım giderlerini öder (TBK m. 317). Konut ve çatılı işyeri kiralarında ısıtma, aydınlatma ve su gibi kullanma giderleri, sözleşmede aksi öngörülmemişse veya aksine yerel adet yoksa kiracıya aittir (TBK m. 341/1). Kiralananla ilgili zorunlu sigorta, vergi ve benzeri yükümlülüklere ise aksi kararlaştırılmamışsa kiraya veren katlanır (TBK m. 302).

Gider Kural olarak Gerekçe
Merdiven ve ortak alan temizliği Kiracı Olağan kullanım ve işletme gideri
Kapıcı, güvenlik, bahçe bakım personeli Kiracı Kiracının yararlandığı düzenli hizmet
Asansörün periyodik bakımı ve küçük arızaları Kiracı Olağan işletme gideri
Asansörün tamamen değiştirilmesi veya yeni asansör yapımı Malik Yenileme ve değer artışı
Merkezi ısıtmada yakıt ve kazan bakımı Kiracı Kullanma gideri (TBK m. 341)
Kazan dairesinin yenilenmesi, ısı sistemi dönüşümü Malik Yapısal yenileme
Mantolama, dış cephe, çatı yenileme Malik Binanın korunması ve değer artışı
Deprem güçlendirmesi Malik Yapısal güvenlik ve değer artışı
Zorunlu deprem sigortası, emlak vergisi Malik Zorunlu sigorta ve vergi (TBK m. 302)

Kiracının sorumlu olduğu giderler

Kira sözleşmesinde açık bir hüküm olmasa bile kullanıma bağlı olağan giderlerin kiracıya ait olduğu kabul edilir. Bunlar şöyle gruplandırılabilir:

  • Temizlik, kapıcı ve güvenlik: Düzenli olarak ortaya çıkan ve ortak alanların kullanılabilirliğini doğrudan etkileyen hizmetler. Kiracı bu hizmetlerden yararlandığı için giderlerine katlanır.
  • Asansör, ortak elektrik ve su: Asansörün periyodik bakımı, ortak alan aydınlatması, hidrofor ve ortak su giderleri olağan giderdir.
  • Isınma: Merkezi ısıtmalı binalarda yakıt gideri ve kazanın olağan bakımı kiracıya aittir. Sıcak su ve ısınma paylaşımı kullanım ölçümüne göre yapılıyorsa kiracı kendi payını öder.
  • Ortak alanların olağan işletmesi: Bahçe sulama, havuz ve spor alanı gibi ortak tesislerin olağan işletme ve bakım giderleri, kiracı bu alanları kullanma imkanına sahipse kiracıya aittir.
  • Küçük bakım ve sarf malzemesi: Ortak alanlarda ampul, temizlik malzemesi, küçük tamirat gibi rutin harcamalar.

Kiracının bu giderlere katılımı, kiralananı kullandığı dönemle sınırlıdır. Kiracı, kira sözleşmesi başlamadan önceki dönemin birikmiş aidat borcundan ve sözleşme sona erip kiralananı teslim ettikten sonraki dönemin giderlerinden sorumlu tutulamaz.

Ev sahibinin sorumlu olduğu giderler

Ev sahibinin giderleri, mülkiyetten ve kiralananı kullanıma elverişli tutma borcundan doğar. Bu giderler taşınmazın varlığını sürdürmesinden ve değerini korumasından kaynaklanır.

  • Büyük onarımlar: Çatı yenileme, dış cephe onarımı, mantolama, asansörün tamamen değiştirilmesi, su ve elektrik tesisatının kapsamlı yenilenmesi.
  • Değer artırıcı ve kalıcı yatırımlar: Yeni asansör yapımı, otopark veya güvenlik sistemi kurulması, ortak alanların kapsamlı yenilenmesi, yeni bir tesis eklenmesi. Bu harcamalar malike kalıcı ekonomik değer sağlar.
  • Demirbaş ve yatırım aidatları: Kat malikleri kurulunun yatırım, yenileme veya ihtiyat fonu adıyla topladığı ek ödemeler. Bu ödemelerin hangi harcamaya yönelik olduğu kurul kararından ve işletme projesinden anlaşılır.
  • Sigorta ve vergi: Zorunlu deprem sigortası ve emlak vergisi gibi yükümlülükler.
Sözleşmeyle değiştirilebilir mi?

Kullanma giderlerinin paylaşımı sözleşmeyle düzenlenebilir (TBK m. 341). Ancak konut ve çatılı işyeri kiralarında kiraya verenin kiralananı kullanıma elverişli tutma borcu kiracı aleyhine değiştirilemez (TBK m. 301). Bu nedenle yapısal onarım ve yenileme giderlerini kiracıya yükleyen genel ifadeli hükümler geçerlilik tartışmasına açıktır. Kiracıdan kira dışında ek ödeme alınmasına ilişkin yasaklar da ayrıca dikkate alınmalıdır.

Kiralananda ortaya çıkan ayıpların ve onarım giderlerinin paylaşımını kiralananda ayıp ve onarım giderleri yazımızda ayrıca anlattık.

Yönetime karşı sorumluluk: KMK m. 22

Kat Mülkiyeti Kanunu m. 22 uyarınca bağımsız bölümü kullanan kiracı, ortak giderler ve avanslar bakımından kat malikiyle birlikte müteselsilen sorumludur. Kiracının bu sorumluluğu, ödemekle yükümlü olduğu kira bedeliyle sınırlıdır ve kiracının yönetime yaptığı ödeme kira borcundan düşülür. Yönetim alacağını malikten, kiracıdan veya ikisinden birlikte isteyebilir; malik aleyhine takip her zaman mümkündür.

Örnek: Aylık kirası 25.000 TL olan bir dairenin aylık aidatı 4.500 TL’dir. Malik üç aylık aidatı, toplam 13.500 TL’yi ödememiştir ve kira sözleşmesine göre aidat malike aittir. Yönetim bu tutarı kiracıdan isteyebilir; kiracı ödemesi gereken kira bedeli sınırında sorumlu olduğu için 13.500 TL’yi ödeyip ertesi ay kirasından düşer. Kiracı bu durumda malike 25.000 TL yerine 11.500 TL öder. Mahsubu ödeme dekontuyla birlikte malike yazılı olarak bildirmek, ileride kira borcu tartışmasını önler.

Ortak gider veya avans payını zamanında ödemeyen için kanunda gecikme tazminatı öngörülmüştür (KMK m. 20: gecikilen her ay için yüzde beş). Kira sözleşmesine göre aidatı ödemesi gereken kiracı geç öderse, malikin bu yüzden yönetime ödemek zorunda kaldığı gecikme tazminatı da kiracıdan istenebilir.

Kiracı yönetimin her talebini ödemek zorunda kalmaz. Kiracının yönetime karşı sorumluluğu kira bedeliyle sınırlıdır ve kendi kullanım dönemine ilişkindir. Önceki kiracı veya malik döneminden kalan borçlar için yapılan takiplerde bu sınırlar ileri sürülmelidir.

Kira sözleşmesinde aidat nasıl düzenlenmeli?

Aidat uyuşmazlıklarının büyük bölümü, kira sözleşmesinin bu konuda belirsiz olmasından doğar. Sözleşmede şu noktalar açıkça yazılmalıdır:

  • Aidatın kapsamı: Kiracının hangi giderlere katılacağı (olağan işletme giderleri, ısınma, personel) ve hangi giderlerin malike ait kalacağı (yatırım, yenileme, demirbaş).
  • Kira bedeline dahil olup olmadığı: “Aidat dahil kira” ile “aidat ayrı” arasındaki fark önemlidir. Aidat kira bedeline dahil edilmişse artışı da kira bedelinin artış kurallarına tabi olur. Aidat ayrıysa kiracı, yönetimin işletme projesiyle belirlenen güncel aidatı öder.
  • Ödeme yeri: Kiracının aidatı doğrudan yönetime mi, malike mi ödeyeceği.
  • Belge hakkı: Giderlere katlanan taraf, istem üzerine bu giderleri ispat edici belgelerin bir örneğini diğer tarafa vermek zorundadır (TBK m. 341/2). Kiracı, yönetimden veya malikten aidatın dökümünü isteyebilir.

Yönetimin olağan işletme projesindeki artışlar da kiracıyı etkiler. Kiracının fahiş bulduğu bir artışa doğrudan itiraz hakkı sınırlıdır; kat malikleri kurulu kararlarına karşı dava hakkı kural olarak kat maliklerine aittir. Bu nedenle kiracı, itirazını malike bildirmeli ve malikten kurulda gerekli adımı atmasını istemelidir. Sözleşmenin diğer temel unsurları için kira sözleşmesi nasıl yapılır yazımıza bakabilirsiniz.

Rücu ve mahsup: kim kimden ne ister?

İç ilişkide başkasına ait bir gideri ödeyen taraf, ödediği tutarı diğerinden isteyebilir:

  1. Malik, kiracıya ait aidatı ödediyseÖdediği tutarı ve varsa gecikme tazminatını kiracıdan ister. Bu alacak kira alacağıyla birlikte veya ayrı bir dava ya da icra takibiyle talep edilebilir.
  2. Kiracı, malike ait gideri ödediyseYönetime yaptığı ödemeyi KMK m. 22 uyarınca kira borcundan düşer. Kira sözleşmesine göre malike ait olan bir yatırım veya yenileme payını ödemişse bunu malikten ister ya da kira borcuyla takas eder. Kira sözleşmesinden doğan alacakların takasından önceden feragat edilemez (TBK m. 326).
  3. Belge ve yazılı bildirimHer iki durumda da ödeme dekontu, yönetimin tahsilat makbuzu ve gider dökümü saklanmalı; mahsup veya rücu talebi yazılı olarak bildirilmelidir.

Kiracı aidatı ödemezse ne olur?

Kira sözleşmesinde aidatın kiracıya ait olduğu kararlaştırılmışsa aidat, kiracının ödemekle yükümlü olduğu bir yan gider niteliği taşır. Kiracı, kiralananın tesliminden sonra muaccel olan kira bedelini veya yan gideri ödeme borcunu ifa etmezse, kiraya veren yazılı olarak bir süre verip bu sürede de ödenmemesi halinde sözleşmeyi feshedeceğini bildirebilir (TBK m. 315/1). Bu süre konut ve çatılı işyeri kiralarında en az otuz gündür ve yazılı bildirimin yapıldığı tarihi izleyen günden itibaren işler (TBK m. 315/2).

Süre içinde ödeme yapılmazsa kiraya veren sözleşmeyi feshedebilir; kiracı kiralananı boşaltmazsa tahliye davası açılır. İki haklı ihtar nedeniyle tahliye ise kanunda kira bedelinin ödenmemesine bağlanmıştır; yalnızca aidat borcuna dayanan ihtarların bu sebep için yeterli olup olmadığı somut sözleşmeye göre tartışmalı olabilir. Bu yolun şartları iki haklı ihtar nedeniyle tahliye davası yazımızda yer alıyor.

Aidat alacağının tahsili için icra takibi de mümkündür. Kira alacaklarının ilamsız takiple tahsili ve kiracının itirazından sonraki süreç kira alacaklarının icra takibi yoluyla tahsili yazımızda anlatılmıştır.

Başvuru ve dava yolu

Aidat uyuşmazlıkları farklı taraflar arasında doğabilir ve izlenecek yol buna göre değişir:

Uyuşmazlık İzlenecek yol Dayanak
Yönetim ile malik veya kiracı arasında aidat alacağı İcra takibi; dava açılacaksa önce arabuluculuk, sonra sulh hukuk mahkemesi KMK m. 20, 22; HUAK m. 18/B/1-c
Malik ile kiracı arasında aidatın kime ait olduğu, rücu ve mahsup Önce arabuluculuk, sonra sulh hukuk mahkemesi HUAK m. 18/B/1-a; HMK m. 4/1-a
Aidat ödenmemesi nedeniyle fesih ve tahliye TBK m. 315 ihtarı, fesih, arabuluculuk ve tahliye davası TBK m. 315; HUAK m. 18/B

Kira ilişkisinden doğan ve kat mülkiyetinden kaynaklanan uyuşmazlıklarda dava açmadan önce arabulucuya başvurmak dava şartıdır (HUAK m. 18/B). İcra yoluyla tahliyeye ilişkin hükümler saklıdır. Arabuluculuk sürecinin ayrıntıları için kira uyuşmazlıklarında zorunlu arabuluculuk yazımıza bakabilirsiniz.

Harç ve gerekli belgeler

  • Harç: Para alacağına ilişkin davalarda 2026 yılı için binde 68,31 oranında nispi harç uygulanır ve dörtte biri peşin alınır. Sulh hukuk mahkemesinde başvurma harcı 335,20 TL’dir.
  • Belgeler: Kira sözleşmesi, işletme projesi ve kat malikleri kurulu kararları, aidat dökümü, ödeme dekontları ve tahsilat makbuzları, yönetimin ihtar ve takip evrakı, mahsup bildirimi, arabuluculuk son tutanağı.

Sık yapılan hatalar

  • Kira sözleşmesine “aidat kiracıya aittir” yazıldığı için malikin yönetime karşı sorumluluğunun bittiğini düşünmek.
  • Aidat adı altında toplanan yatırım, demirbaş ve yenileme paylarını sorgulamadan kiracıya yüklemek.
  • Kiracının, yönetime ödediği malik borcunu kiradan düşmeden önce malike yazılı bildirim yapmaması.
  • Kiracının, kiralananı kullanmaya başlamadan önceki döneme ait birikmiş aidatı ödemeyi kabul etmesi.
  • Aidat ödenmemesine dayanan fesihte otuz günlük süreyi ve yazılı ihtarı atlamak.
  • Arabulucuya başvurmadan aidat veya rücu davası açmak.
Aidat veya ortak gider uyuşmazlığı mı yaşıyorsunuz?
Kira sözleşmenizi ve yönetimin belgelerini inceleyip giderin kime ait olduğunu ve izlenecek yolu online görüşmede birlikte değerlendirelim.

Sık sorulan sorular

Apartman aidatını kiracı mı öder, ev sahibi mi?

Olağan işletme giderlerinden oluşan aidatı kural olarak kiracı öder. Büyük onarım, yenileme, yatırım ve demirbaş giderleri ise malike aittir. Kira sözleşmesinde bu konuda açık bir hüküm bulunması tartışmayı önler.

Ev sahibinin aidat borcu için yönetim benden para isteyebilir mi?

Evet, ancak sınırlı olarak. Kiracı, ödemekle yükümlü olduğu kira bedeliyle sınırlı olarak malikle birlikte sorumludur ve yönetime ödediği tutarı kiradan düşer. Kiralananı kullanmaya başlamadan önceki dönemin borcundan sorumlu tutulamaz.

Mantolama ve asansör yenileme için toplanan parayı kiracı öder mi?

Kural olarak hayır. Mantolama, dış cephe yenileme, asansörün tamamen değiştirilmesi ve güçlendirme gibi harcamalar binanın korunmasına ve değer artışına yönelik olduğundan malike aittir. Kiracı bu tutarları ödemişse malikten isteyebilir veya kiradan mahsup edebilir.

Kiracı aidatı ödemezse tahliye edilebilir mi?

Sözleşmede aidatın kiracıya ait olduğu kararlaştırılmışsa ödenmemesi yan gider temerrüdü oluşturur. Kiraya veren konut ve çatılı işyerinde en az otuz gün süre veren yazılı bir ihtar gönderir; süre içinde ödenmezse sözleşmeyi feshedebilir ve kiracı çıkmazsa arabuluculuktan sonra tahliye davası açabilir.

Aidat artışı kira artış sınırına tabi mi?

Aidat kira bedelinden ayrı belirlenmişse kiracı, işletme projesiyle belirlenen güncel aidatı öder ve bu tutar kira artış kurallarına tabi olmaz. Aidat kira bedeline dahil edilmişse, toplam bedelin artışı kira bedelinin artış kurallarına göre değerlendirilir.

Bu yazı, yayın ve güncelleme tarihindeki mevzuat ve kararlara göre genel bilgilendirme amacı taşır; hukuki görüş niteliğinde değildir. Somut durumunuz için bir avukata danışmanızı öneririz.

Kulaçoğlu Hukuk Bürosu
Yazı hakkında
Kulaçoğlu Hukuk Bürosu
Kira Hukuku
Tamer KulaçoğluHukuki inceleme: Av. Tamer Kulaçoğlu, Kurucu Avukat

Büromuz 1993'ten bu yana aile hukuku, miras ve gayrimenkul uyuşmazlıklarında dava ve danışmanlık hizmeti veriyor.

Online Görüşme Planla
Bu konuda hukuki desteğe mi ihtiyacınız var?

Bize ulaşın; konunuzu doğru avukatla görüşmenizi sağlayalım.

Bize Ulaşın