Blog

Markanın iptali, geçerli olarak tescil edilmiş bir markanın, tescilden sonra ortaya çıkan bir neden yüzünden sona erdirilmesidir. İptal nedenleri 6769 sayılı Sınai Mülkiyet Kanunu (SMK) m. 26'da sayılmıştır: markanın kullanılmaması, yaygın ad haline gelmesi, halkı yanıltıcı hale gelmesi ve garanti veya ortak markanın teknik şartnameye aykırı kullanılması. 10.01.2024'e kadar bu talepler mahkemede "markanın iptali davası" ile ileri sürülüyordu; bu tarihten itibaren iptal başvuruları Türk Patent ve Marka Kurumu'na (TÜRKPATENT) yapılmaktadır.

Çek, yalnızca bir bankaya hitaben yazılabilen, kanuni şekil şartlarına tabi, kıymetli evrak niteliğinde bir ödeme aracıdır. Düzenleyen, belirlediği bankaya ödeme talimatı verir; çeki elinde bulunduran kişi de bedeli bankadan tahsil etme yetkisi kazanır. Ne var ki çek hesabında yeterli para bulunmadan, hatta hiç para yokken çek düzenlenebilmekte ve bu durum ticari hayatı olumsuz etkilemektedir.

Elbirliği mülkiyeti, kanun veya sözleşmeye dayanan bir topluluğun bir malın tamamına birlikte sahip olmasıdır. En sık karşılaşılan örneği, paylaşılmamış mirastır. Mirasçılardan biri borçlandığında alacaklı, o mirasçının "hissesini" doğrudan satıp tapuda kendi adına tescil ettiremez. Önce ortaklığın tasfiye edilmesi ve borçluya düşecek payın belirlenmesi gerekir.

Belediyeler, imar planı hazırladıkları alanlarda 3194 sayılı İmar Kanunu'nun 18. maddesine dayanarak, malik ve hak sahiplerinin muvafakatini aramadan parselasyon yapabilir. Parselasyonla arsaların değeri artar ve yol, park, okul gibi kamusal alanlar ortaya çıkar. Bu alanların karşılığı, her parselden bedelsiz olarak alınan düzenleme ortaklık payıdır. Kesinti farklı oranlarda yapılırsa ya da bazı parseller kesintinin dışında bırakılırsa, Anayasa'nın güvence altına aldığı eşitlik ilkesi ihlal edilir ve işlem hukuka aykırı hale gelir.

Devlet memurluğu, memurun kendi isteğiyle sona erdirebileceği bir statüdür. 657 sayılı Devlet Memurları Kanunu'nun 94. maddesi bu isteği iki biçimde düzenler: memurun yazılı başvurusuyla yapılan olağan çekilme ve Kanun'da sayılan bazı durumlarda yazılı başvuru aranmadan memurun çekilme isteğinde bulunmuş sayılması. İkinci durum, uygulamada “müstafi sayılma” ya da “çekilmiş sayılma” olarak bilinir.

Türk Medeni Kanunu'na göre miras, mirasbırakanın ölümüyle bir bütün olarak mirasçılara geçer. Ancak mirasçıların kim olduğu kendiliğinden belli olmaz; mirasçılar bu sıfatlarını mirasçılık belgesiyle ispat eder. Ketmi verese, tam da bu noktada ortaya çıkar: mirasçılık belgesi alınırken mirasçılardan birinin gizlenmesi ve mirasın onu dışarıda bırakarak intikal ettirilip paylaşılmasıdır.

İmar planları, kamu yararı ile özel mülkiyet hakkı arasındaki dengeyi kuran en etkili idari araçlardan biridir. Bir parselin yol, park ya da okul alanına ayrılması, yapılaşma hakkının azaltılması veya bir bölgenin kullanım kararının değiştirilmesi, taşınmaz sahibinin hakkına doğrudan dokunur. İdare bu planları şehircilik ilkelerini ve planlama esaslarını gözetmeden yaptığında, plan iptal davasıyla ortadan kaldırılabilir.

657 sayılı Devlet Memurları Kanunu'nun 125. maddesi, devlet memurlarına verilebilecek disiplin cezalarını ve her bir cezayı gerektiren fiil ve halleri hafiften ağıra doğru sıralar. Bu cezalar uyarma, kınama, aylıktan kesme, kademe ilerlemesinin durdurulması ve devlet memurluğundan çıkarmadır. Kanunda sayılmayan bir fiil için ceza verilemez; sayılan fiile de kanunun öngördüğünden başka bir ceza verilemez.

Yapı ruhsatı, bir yapının imar planına, imar mevzuatına ve onaylı projelere uygun olarak inşa edileceğini gösteren ve inşaata başlama izni veren belgedir. 3194 sayılı İmar Kanunu'nda sayılan istisnalar dışında her yapı için belediyeden ya da valilikten ruhsat alınması zorunludur. Ruhsat ancak uygulama imar planına göre verilebilir; ruhsat alındıktan sonra da kanundaki başlama ve bitirme sürelerine uyulmazsa ruhsat hükümsüz hale gelir.

Disiplin cezalarının amacı, öğrencinin kurallara uymasını sağlamak ve diğer öğrenciler için caydırıcı bir örnek oluşturmaktır. Ancak disiplin soruşturması sırasında usul kuralları ihlal edilebilir, olay yanlış değerlendirilebilir veya fiile göre ağır bir ceza verilebilir. Bir disiplin cezasının hukuka uygun sayılması için yetki, şekil, sebep, konu ve amaç yönlerinden kusursuz olması gerekir.