Blog

Devletler, egemenliğin doğal sonucu olarak genel güvenlik ve kamu düzeni bakımından sakıncalı gördükleri yabancıları ülkeden çıkarma yetkisine sahiptir. Türkiye'de bu yetkinin usul ve esasları 6458 sayılı Yabancılar ve Uluslararası Koruma Kanunu (YUKK) ile düzenlenir. Uygulamada deport olarak bilinen sınır dışı etme kararı bir idari işlemdir; kararın tebliğinden itibaren yalnızca 7 gün içinde idare mahkemesine başvurularak iptali istenebilir.

Aile birliğinin korunması, yabancılar hukukunun en temel ilkelerinden biridir. 6458 sayılı Yabancılar ve Uluslararası Koruma Kanunu (YUKK) bu amaçla aile ikamet izni adında ayrı bir izin türü düzenler. Bu izin, Türk vatandaşının, mavi kart sahibinin veya Türkiye'de ikamet izniyle bulunan bir yabancının eşi ve çocuklarının Türkiye'de birlikte yaşayabilmesini sağlar. En bilinen örneği, Türk vatandaşıyla evli yabancı eşe verilen aile ikamet iznidir.

Türkiye, her yıl on binlerce uluslararası öğrenciye ev sahipliği yapıyor. Türkiye'de bir okulda veya üniversitede okumak için gelen yabancı öğrencinin, öğrenimi süresince ülkede yasal olarak kalabilmesi için öğrenci ikamet izni alması gerekir. Bu izin 6458 sayılı Yabancılar ve Uluslararası Koruma Kanunu (YUKK) m. 38-41 ile Kanunun uygulama yönetmeliğinde düzenlenir.

Türkiye'de yıllardır yaşayan ve her bir ya da iki yılda bir ikamet izni uzatmakla uğraşmak istemeyen yabancılar için en güvenli statü uzun dönem ikamet iznidir. Halk arasında süresiz oturum olarak bilinen bu izin, 6458 sayılı Yabancılar ve Uluslararası Koruma Kanunu (YUKK) m. 42-45'te düzenlenir ve İçişleri Bakanlığının onayıyla valiliklerce verilir. Temel şart, Türkiye'de kesintisiz en az 8 yıl ikamet izniyle kalmış olmaktır.

Bazı yabancılar, kanundaki ikamet izinlerinden hiçbirinin şartlarını taşımadıkları halde Türkiye'de kalmak zorunda kalır. Ülkesine gönderilmesi halinde hayati tehlikeyle karşılaşacak bir kişi, Türkiye'de tedavi gören çocuğunun yanında kalması gereken bir anne ya da sınır dışı kararına karşı dava açmış ve sonucunu bekleyen bir yabancı bunlara örnektir. 6458 sayılı Yabancılar ve Uluslararası Koruma Kanunu (YUKK) bu kişiler için m. 46'da insani ikamet iznini düzenler.

Mobilyayı taksitle aldınız, çocuğunuzu özel okula yazdırdınız ya da bir galeriden araç satın aldınız. Satıcı, ödemeyi güvenceye almak için önünüze bir deste senet koydu ve hepsini imzaladınız. Aylar sonra ya hiç tanımadığınız bir şirketten icra takibi geliyor ya da bütün taksitleri ödediğiniz halde senetler geri verilmiyor. Tüketici hukuku bu durumlar için özel bir kural öngörür ve bu kurala uyulmadan düzenlenen senetler tüketiciye karşı kullanılamaz.

Gemi sicili, gemilerin belli başlı bilgilerinin kayıt altına alındığı kütüktür. Gemiler deniz ticaretinin asli unsurudur ve bu rol, deniz ticaretine ilişkin hükümlerin Türk Ticaret Kanunu'nda ayrıntılı biçimde yer almasına yol açmıştır. Sicil kaydı zorunludur; çünkü gemi sicili hem geminin hangi devlete bağlı olduğunu gösterir hem de gemi üzerindeki ayni hakların kurulmasına ve tespitine hizmet eder.

Konutun bedeli ödenmiş, anahtar teslim alınmış, belki yıllardır o evde oturuluyor; ama tapu hala müteahhidin ya da arsa sahibinin üzerinde. Bu durum, ilk bakışta bir formalite gecikmesi gibi görünse de ciddi riskler taşır. Taşınmaz üçüncü bir kişiye satılabilir, üzerine haciz veya ipotek konabilir, müteahhit iflas edebilir. Hukuk, bu durumda alıcıya tapunun mahkeme kararıyla adına tescil edilmesini isteme imkanı tanır.

Müteahhitten konut alan biri için teslim tarihi, hayatın üzerine kurulduğu bir tarihtir. Kira sözleşmesi o tarihe göre feshedilir, okul ve iş düzeni o tarihe göre planlanır, yatırım için alınan konuttan o tarihten itibaren kira geliri beklenir. Konut zamanında teslim edilmediğinde ortaya çıkan zarar ise aylarca, bazen yıllarca birikir.

Borçlarını ödeyemez duruma gelen bir işletmenin sahibi veya yöneticisi, işletmeyi usulüne uygun biçimde kapatmak ve alacaklılarını bilgilendirmek zorundadır. Bu yapılmazsa işletme kayıtlarda faal görünmeye devam eder, alacaklılar ise sicildeki adrese gittiklerinde boş bir dükkanla karşılaşır. Kanun, bu durumda alacaklısı zarar gören tacir hakkında ceza yaptırımı öngörür.